Energy Mission 2025: de energietransitie versnelt. Kan jouw data mee?

Enkele nieuwe inzichten en een wake-upcall voor bedrijven en (overheids)instanties. Onze Business Expert Energy & Utilities Tom Claus trok richting Energy Mission. Een terugblik in keynotes en een vooruitblik in oplossingen.

Energy Mission brengt experten, ondernemers en onderzoekers uit de energiesector samen. Het doel van dit evenement: innovatie en kruisbestuiving stimuleren.

De rode draad wat ons betreft? Dat de energietransitie sneller gaat dan voorspeld. Dit is een succesverhaal van versnelde adoptie, maar tegelijkertijd een wake-upcall voor onze infrastructuur en digitale fundamenten. 

De grote vraag: kunnen die fundamenten mee versnellen? Want software development, data en AI zijn essentiële schakels.

De uitdaging: een onverwachte explosie van groene energie

De keynote van Prof. dr. Koen Schoors (Universiteit van Gent) zette de toon. Hij benadrukte dat de groeimodellen voor de lange termijn consistent onderschat zijn. 

De adoptie van PV-installaties, warmtepompen en elektrische voertuigen (EV's) zit in een stroomversnelling.

Grafiek: voorspellingen (geel) versus realiteit (zwart). Zelfs de meest optimistische voorspellingen zagen dit soort groei niet aankomen. Bron: https://www.exponentialview.co/p/the-forecasters-gap

Maar dit succes heeft een keerzijde: netcongestie.

Onze netwerken zijn niet voorzien op piekbelasting en de decentralisatie van energiebronnen. Het gevolg is nu al voelbaar: sommige steden moeten 75% van hun straten openbreken om hun elektriciteitsnetten te versterken.

Hebben ook een impact: de ETS2-heffingen. 

ETS staat voor Emissions Trading System, een soort wettelijk kader van de Europese Unie dat onze CO2-uitstoot reguleert. Maken daar onderdeel van uit: toekomstige heffingen op de uitstoot van gas. Die op til staande ETS2-heffingen op gas zullen de verschuiving naar elektriciteit en warmtepompen versnellen. Daardoor neemt de druk op elektriciteitsnet verder toe.

De oplossing: data als fundament

Met de ambitie van steden en overheden om koolstofneutraal te zijn tegen uiterlijk 2050, neemt de vraag naar gestructureerde, datagedreven planning toe. Data is de sleutel.

Er is een grondige energie-analyse nodig van verbruik, assets en koppelingen met partijen zoals Fluvius.

Hoe zo’n oplossing er in de praktijk kan uitzien, toont de Gebouwenpas. Op dit digitaal platform centraliseren we alle informatie per gebouw: attesten, keuringen, rapporten…  Een digitaal paspoort dat alle data van verschillende (overheids)instanties samenbrengt. En die data vertaalt in praktische inzichten voor energetische renovaties.

De technologie: Energy Management Systemen (EMS)

De noodzaak aan sturing en optimalisatie wordt ingevuld door geavanceerde EMS-oplossingen.

Afbeelding: EMS als energetische  spelverdeler in een woning.

Lander Vanton (SDM-Projects / ATS) presenteerde een multi-asset EMS dat zich richt op inzicht en sturing van diverse assets:

• EV laden
• thuisbatterij
• zonnepanelen
• warmte-krachtkoppeling
• ...

De EMS-architectuur is een vierluik dat perfect onze behoeften weerspiegelt:

1. Connectiveit: integreert protocollen zoals MQTT, OPC UA, Modbus, KNX en BACnet.
2. Data management: verzamelt en verwerkt de gigantische datastroom.
3. Visualisatie: geeft inzicht van die data  via dashboards en overzichten.
4. Intelligentie: stuurt en optimaliseert die assets op basis van data.

Afbeelding: een voorbeeld van EMS-architectuur

De grote vraag: ben jij er digitaal klaar voor?

De toekomst is gedecentraliseerd, geëlektrificeerd en vereist een maximum aan flexibiliteit en intelligentie. Data en AI, zoals Inge de Waard (InnoEnergy) benadrukte, zijn niet langer een optie, maar het strategisch verbindingselement van de hele energietransitie.

Data is de sleutel.

Maar in de praktijk merken we dat een sterke, coherente IT/data-laag ontbreekt bij heel wat bedrijven en (overheids)instanties.

Net daar ligt onze kracht als ACA Group. Met onze expertise in data en data mesh en de kennis van onze AI-teams kunnen we al die datastromen - van EMS tot AI forecasts en procesdata - capteren, harmoniseren en inzichtelijk maken.